Kolejny produkt – „Miód lipowy z Puszczy Boreckiej” – wpisany na Listę Produktów Tradycyjnych prowadzoną przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi

To jest lipa!

Nasz region obfituje w różnego rodzaju miody, jednak to właśnie miody lipowe są chyba najbardziej rozpoznawalną wizytówką Warmii i Mazur. Wśród nich mamy prawdziwą „perełkę” – Miód lipowy z Puszczy Boreckiej. Wyjątkowy, bo pochodzi ze zwartego drzewostanu lipowego pradawnej puszczy.

Lipa – drzewo tysiąca pożytków

Nie każdy wie, że lipa występowała dawniej na Pojezierzu Mazurskim dużo częściej niż teraz. Na przełomie XII i XIII wieku lasy pokrywały 80% Pojezierza Mazurskiego, w którym lipa stanowiła jeszcze istotny składnik, tworząc miejscami nawet czyste lasy lipowe. Od XIII wieku główną przyczyną ograniczenia w drzewostanach udziału lipy drobnolistnej na tym terenie było jej wielostronne zastosowanie oraz brak opieki ze strony leśnika. Kwiat lipowy zbierano i suszono do celów leczniczych, z drewna wypalano węgiel. Już od roku 1400 używano drewna lipowego do produkcji prochu strzelniczego. Najwięcej szkód w drzewostanach lipowych wyrządziło zdzieranie łyka z młodych drzew, z którego wyrabiano maty, dywany, siatki, kosze, sznury, żaki na ryby, uprząż. Z łyka lipowego wyrabiano również buty zwane pareskami.

Do czynników, które uchroniły lipę drobnolistną przed całkowitym wytępieniem na Pojezierzu Mazurskim, należały m.in. względy religijne, bowiem lipa uważana była za drzewo prawdy i szczęścia, a także rozwinięte bartnictwo, dla którego lipa drobnolistna była szczególnie cenna na terenach bezwrzosowych, na bagnach i moczarach, gdzie wśród drzew stanowiła jedyny pożytek dla pszczół.[1]

Miód z puszczy – Cud nie miód!

Tradycja wytwarzania miodu w Puszczy Boreckiej sięga co najmniej średniowiecza i trwa do dziś.  Na tym obszarze pasieki pozyskują miód lipowy o ponadprzeciętnej zawartości pyłku lipy drobnolistnej. O wyjątkowości tego miodu decyduje przede wszystkim umiejscowienie pożytków w zwartych kompleksach leśnych, przez co pszczoły nie mają dostępu do terenów rolniczych, np. z uprawami monokulturowymi. Lipa stanowi główną bazę pożytkową, a dodatek innych pyłków (pochodzących przede wszystkim z runa leśnego – z ziołorośli takich jak: koniczyna biała, trybula, wyka i inne) sprawia, że miód ten jest unikatowy. Dlatego nie dziwi, że to Miód lipowy z Puszczy Boreckiej został właśnie wpisany na Listę Produktów Tradycyjnych prowadzoną przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Dodatkową zaletą jest fakt, że miód ten pozyskiwany jest przede wszystkim przez pszczelarzy z  wielopokoleniowych pasiek rodzinnych. Dzięki temu kontynuowane są rodzime tradycje i podtrzymywany ten wspaniały zawód. Miód pozyskiwany jest w sposób tradycyjny odwirowuje się go na zimno przy pomocy miodarki.

Czekamy na kolejny lipiec, a wraz z nim na ten wspaniały, niepowtarzalny miód!

Miód lipowy z Puszczy Boreckiej pozyskiwany jest przez pszczelarzy z sieci Dziedzictwo Kulinarne Warmia Mazury Powiśle z Olecka:

  • Gospodarstwo Pasieczne ,,Mazurska Pasieka”
  • Gospodarstwo Pasieczne ,,Pasieka Jurewicz”

Namawiamy innych producentów wyjątkowych, tradycyjnych wyrobów z naszego województwa do przesyłania wniosków o wpis na Listę Produktów Tradycyjnych.

Wnioski o wpis produktu na listę składa się do Urzędu Marszałkowskiego Województwa Warmińsko-Mazurskiego, który dokonuje oceny formalnej i merytorycznej oraz zgodności z dziedzictwem kulinarnym regionu. Pozytywnie zweryfikowane wnioski przesyłane są do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, który jest odpowiedzialny za jej prowadzenie i uaktualnianie. Lista jest publikowana na bieżąco, na stronie internetowej Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Wnioski można pobrać tutaj.  

[1] Stypiński P., Lipa – „drzewo tysiąca pożytków” i ozdoba krajobrazu warmińsko-mazurskiego, Pszczelarstwo – organ Polskiego Związku Pszczelarskiego, nr 10, rok 1973 str. 2)

07.05.2020; 02:48

Galeria